Η μεγαλύτερη ρήξη αφορά τη σχέση των ΗΠΑ με την Ευρώπη. Η απειλή απόκτησης της Γροιλανδίας από την Ουάσιγκτον, ακόμη και εις βάρος συμμάχων του ΝΑΤΟ, δεν είναι απλώς μια γεωπολιτική πρόκληση, αλλά ένδειξη ότι οι κοινές αξίες δεν αποτελούν πλέον συνεκτικό στοιχείο της Δύσης. Αυτή η απόκλιση δεν προμηνύει απλώς ένταση, αλλά μια σταδιακή αποσύνδεση.
Παράλληλα, οι ΗΠΑ επαναδιατυπώνουν το Δόγμα Μονρόε -που κήρυξε το δυτικό ημισφαίριο εκτός ορίων για την ευρωπαϊκή αποικιοκρατία- με επίκεντρο τους πλουτοπαραγωγικούς πόρους. Η προσέγγιση στη Βενεζουέλα δείχνει μια εξωτερική πολιτική λιγότερο προσηλωμένη στη δημοκρατία και περισσότερο στον έλεγχο στρατηγικών αγαθών, αφού ο Τραμπ άφησε σε μεγάλο βαθμό ανέπαφη την ηγεσία της χώρας και έδωσε προτεραιότητα στον έλεγχο του πετρελαίου. Το μήνυμα είναι σαφές: η ισχύς και η αυτάρκεια υπερισχύουν των αξιών.
Την ίδια στιγμή, η σύγκρουση Τραμπ με τη Fed και το τέλος της εποχής του φθηνού χρήματος στην Ιαπωνία εντείνουν τη χρηματοπιστωτική αβεβαιότητα. Οι αγορές συνειδητοποιούν ότι ακόμη και οι πιο «ακλόνητοι» θεσμοί δεν είναι απρόσβλητοι από πολιτικές πιέσεις. Ακόμη κι αν τα θεσμικά αντίβαρα αντέξουν, η Fed δεν θα είναι η ίδια.
Καμία από αυτές τις εξελίξεις δεν είναι από μόνη της καθοριστική. Όλες μαζί όμως σηματοδοτούν μια μετάβαση σε έναν κόσμο λιγότερο προβλέψιμο, λιγότερο συνεργατικό και σαφώς πιο ασταθή. Και βρισκόμαστε ακόμη στην αρχή του έτους.
Έφη Τριήρη • [email protected]
