Γράφει ο Χρήστος Μέγας
Θέμα φορολόγησης όλων των εφάπαξ «ανοίγει» το μίνι-ασφαλιστικό νομοσχέδιο καθώς εισάγει για πρώτη φορά την φορολόγηση των αποδόσεων των Επαγγελματικών Ταμείων.
Μέχρι τούδε οι εισφορές στα Επαγγελματικά Ταμεία (αφορά 28 ταμεία και περίπου 55.000 ασφαλισμένους που ασφαλίζονται σε ένα επιπλέον πυλώνα σε κλαδικό ή επιχειρησιακό επίπεδο), ήταν αφορολόγητες (τα καταβαλλόμενα εξέπιπταν του φορολογητέου εισοδήματος). Αλλά, ταυτόχρονα, ήταν και το εφάπαξ αφορολόγητο.
Αντιθέτως, σε περίπτωση που ο ασφαλισμένος επιθυμούσε να λάβει μηνιαία παροχή (το εφάπαξ ποσό διαιρείται με τους μήνες του προσδόκιμο ζωής-του υπόλοιπου βίου), οι συντάξιμες καταβολές φορολογούνται.
Εν αντιθέσει με το εφάπαξ που είναι αφορολόγητο και όταν «κτίζεται» (πληρώνονται οι εισφορές) και όταν καταναλώνεται (πληρωμή), οι συντάξεις είναι αφορολόγητες όταν συμπληρώνονται (η πληρωμή εισφορών φοροεκπίπτει), αλλά οι μηνιαίες αποδοχές πηγαίνουν στην φορολογική κλίμακα και μπορεί ο δικαιούχος (λήπτης) να πληρώσει φόρο 32% ή και 42%!
Στο δημόσιο
Το αυτό ισχύει και στον δημόσιο πυλώνα:
- Οι εισφορές για την κύρια και επικουρική σύνταξη είναι αφορολόγητες. Αλλά τόσο οι κύριες όσο και οι επικουρικές συντάξεις από τον e-EFKA φορολογούνται κανονικά.
- Αντιθέτως, ενώ είναι αφορολόγητες οι εισφορές στα ταμεία Πρόνοιας, δεν φορολογούνται ούτε το εφάπαξ. Και αυτό γιατί θεωρείται κάτι σαν αποζημίωση λόγω λήξης της εργασιακής σχέσης. Στα πρότυπα της αποζημίωσης απόλυσης στον ιδιωτικό τομέα η οποία παραμένει αφορολόγητη μέχρι του ύψους των 60.000 ευρώ.
Όπου στον ιδιωτικό τομέα δεν υπάρχει ταμείο Πρόνοιας υποχρεούται ο εργοδότης να καταβάλει το 40%-50% της νόμιμης αποζημίωσης σαν εφάπαξ κατά την λήψη πλήρους σύνταξης (όχι μειωμένης).
Κατά συνέπεια, το αφορολόγητο του εφάπαξ «οικοδομήθηκε» ακριβώς με την επιρροή του ιδιωτικού τομέα, όπου αποτελεί μέρος της αποζημίωσης απόλυσης που, φυσικά, είναι αφορολόγητη.
Με το μίνι-ασφαλιστικό η κυβέρνηση ναι μεν φορολογεί με ειδικό καθεστώς τις συντάξεις (από 5%-10%) από τα επαγγελματικά Ταμεία, χωρίς να διευκρινίζεται εάν στην πορεία θα θροΐζεται αυτό το εισόδημα στο συνολικό εισόδημα, ενώ εισάγει για πρώτη φορά πρόβλεψη για φορολόγηση των εφάπαξ. Με την δικαιολογία ότι δεν φορολογούνται ούτε σαν εισφορές ούτε σαν καταβολές.
Αν και η κυβερνητική ρύθμιση μοιάζει να είναι βγαλμένη από τα… συρτάρια των ασφαλιστικών εταιρειών, οι οποίες δεν επιθυμούν να πληρώνουν εφάπαξ τις αποδόσεις των ασφαλιστικών συμβολαίων, γι΄αυτό και επιθυμεί κίνητρα ώστε να προτιμηθεί η τμηματική καταβολή (μηνιαίες αποδόσεις εν είδει συντάξεων), ωστόσο η όλη μεθόδευση εγείρει ζήτημα φορολόγησης και των λοιπών εφάπαξ (του δημοσίου, του ευρύτερου δημόσιου τομέα, αλλά και όπου αλλού έχουν θεσπιστεί). Και αυτό για όλους ίσης μεταχείρισης…
Να σημειωθεί ότι το θέμα της φορολογήσεις των αποζημιώσεων ετέθη και από την τρόικα κατά το α’ μνημόνιο, αλλά λόγω των αντιδράσεων δεν έγινε δεκτό. Ακολούθησε, ωστόσο, η μείωση των αποζημιώσεων ώστε να γένει πιο φθηνή η απόλυση των υπαλλήλων…
Τα ποσοστά φορολόγησης
Τα νέα ποσοστά φορολόγησης των συντήξεων όσο και του εφάπαξ των επαγγελματικών ταμείων διαμορφώνονται ως εξής:
- Για 0-5 έτη ασφάλισης προβλέπεται 20% φορολόγηση για τα εφάπαξ και 10% για τη σύνταξη
- Για 6-15 έτη ασφάλισης προβλέπεται 15% φορολόγηση για τα εφάπαξ και 7,5% για τη σύνταξη
- Για 16-25 έτη ασφάλισης προβλέπεται 10% φορολόγηση για τα εφάπαξ και 5 % για τη σύνταξη
- Για 26 έτη ασφάλισης και άνω προβλέπεται 5% φορολόγηση για τα εφάπαξ και 2,5% για τη σύνταξη
