Μπορεί ο πρωθυπουργός Κ. Μητσοτάκης να διαβεβαιώνει ότι οι κάλπες θα στηθούν την άνοιξη του 2027 αλλά το δυστοπικό για τη ΝΔ δημοσκοπικό περιβάλλον και οι προκλήσεις με τις οποίες είναι αντιμέτωπη η κυβέρνηση, επαναφέρουν δυναμικά στο προσκήνιο τόσο τις πρόωρες εκλογές, όσο και την αλλαγή του εκλογικού νόμου.
Κυβερνητικά στελέχη επιβεβαιώνουν ότι η δέσμευση του πρωθυπουργού συνιστά μία ειλικρινή δήλωση προθέσεων. Από την άλλη πλευρά, ουδείς στο Μέγαρο Μαξίμου μπορεί πλέον να παραγνωρίσει τη σκληρή πραγματικότητα, έτσι όπως διαμορφώνεται από το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, την επίμονη ακρίβεια και τη δυσκολία της κυβερνητικής παράταξης να βελτιώσει σημαντικά την εικόνα της. Που σημαίνει, ότι μπορεί μεν ο Κ. Μητσοτάκης να θέλει να εξαντλήσει την τετραετία, αλλά δεν είναι βέβαιο ότι δεν θα αναγκαστεί να μεταβάλει τους σχεδιασμούς του.
Τα δύο σενάρια για τις εκλογές
Αυτή τη στιγμή, σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, υπάρχουν δύο συν ένα σενάρια στο τραπέζι. Το πρώτο μιλάει για εκλογικό αιφνιδιασμό την ερχόμενη άνοιξη, μόλις θα έχουν αρχίσει να φαίνονται στην τσέπη τα μέτρα της ΔΕΘ. Κάτι τέτοιο, σύμφωνα με όσους το εισηγούνται, θα αιφνιδίαζε τον πρώην πρωθυπουργό Αντ. Σαμαρά, ο οποίος αν και έχει αφήσει ανοικτό το ενδεχόμενο ίδρυσης νέου κόμματος, δεν υπάρχουν ενδείξεις στον ορίζοντα ότι θα το κάνει άμεσα.
Το δεύτερο και πιο πιθανό σενάριο είναι να αποφασιστεί η προσφυγή ή μη στις κάλπες, κοντά στη ΔΕΘ του Σεπτεμβρίου του 2026 και πάντως πριν από το 2027, προκειμένου να περιοριστεί κατά το δυνατόν μία ακόμα πολύμηνη φθορά και να γίνουν οι εκλογές στον απόηχο του νέου πακέτου μέτρων που θα εξαγγείλει τότε ο Κ. Μητσοτάκης.
«Κλειδί» ο εκλογικός νόμος
Τα δύο παραπάνω σενάρια συνοδεύονται από ένα συμπληρωματικό, πλην κρίσιμο: Αυτό για την αλλαγή του υφιστάμενου εκλογικού νόμου, για την οποία πιέζουν εδώ και καιρό κυβερνητικά στελέχη και γαλάζιοι βουλευτές που φοβούνται ότι δεν θα επανεκλεγούν. Η συζήτηση έχει φουντώσει εκ νέου με φόντο τα ευρήματα κάποιων τουλάχιστον από τις δημοσκοπήσεις της περιόδου που δείχνουν τη ΝΔ να κινείται στο όριο του 25%. Αν η κυβερνητική παράταξη δεν κατορθώσει να συγκεντρώσει το 25% που απαιτείται να ξεκινήσει κλιμακωτά η παροχή του bonus των 50 εδρών, τότε τα πράγματα θα είναι εξαιρετικά δύσκολα για τη ΝΔ.
Σύμφωνα με τον ισχύοντα εκλογικό νόμο, το πρώτο κόμμα εφόσον συγκεντρώσει 25% λαμβάνει είκοσι έδρες μπόνους και από εκεί και πέρα για κάθε μισή μονάδα λαμβάνει ως μπόνους μια έδρα. Το μάξιμουμ δηλαδή το μπόνους των 50 εδρών λαμβάνει το πρώτο κόμμα αν συγκεντρώσει το 40%. Σε διαφορετική περίπτωση, αν δηλαδή το πρώτο κόμμα, δεν κατορθώσει να πιάσει 25%, τότε η ΝΔ θα λάβει λιγότερες από 90 έδρες, ανάλογα με τον αριθμό των κομμάτων που θα μείνουν εκτός βουλής, και ο σχηματισμός κυβέρνησης θα απαιτήσει τη συμφωνία τριών και όχι δύο κομμάτων. Σύμφωνα τουλάχιστον με τα έως τώρα δημοσκοπικά ευρήματα για τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Αν και από το Μέγαρο Μαξίμου επιμένουν ότι δεν τίθεται αλλαγής του εκλογικού νόμου, υπάρχουν επίμονες εισηγήσεις για ένα νέο σύστημα, που θα κατεβάζει το όριο της αυτοδυναμίας στο 33%-34% και θα πριμοδοτεί το πρώτο κόμμα και με βάση τη διαφορά που θα έχει από το δεύτερο κόμμα.
Μία από τις σταθερές στο «εκλογικό σταυρόλεξο» που καλείται να λύσει το κυβερνητικό επιτελείο είναι ότι η χώρα μας αναλαμβάνει την προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου το δεύτερο εξάμηνο του 2027. Που σημαίνει ότι οι εκλογές ( μία, δύο ή και τρεις ) θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί το αργότερο ως τον Μάιο του 2027.
Γράφει η Έλλη Τριανταφύλλου
