Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάλεσε τη Γερμανία και οκτώ άλλες ευρωπαϊκές χώρες να τερματίσουν τους ελέγχους στα εσωτερικά σύνορα εντός του Χώρου Σένγκεν. Σύμφωνα με την Επιτροπή, εκτός από τη Γερμανία, η Αυστρία, η Δανία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ολλανδία, η Νορβηγία, η Σλοβενία και η Σουηδία ελέγχουν επί του παρόντος τα σύνορά τους με άλλες χώρες του χώρου Σένγκεν, μέτρο που έχει έκτακτο χαρακτήρα και μοιάζει να υπερβαίνει στην παρούσα φάση την αρχή της αναλογικότητας.
Το νέο Σύμφωνο Ασύλου
Όπως επισημαίνεται στη σχετική ανακοίνωση, «η επαναφορά των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα έχει αναπόφευκτα συνέπειες για τα γειτονικά κράτη μέλη. Κατά την επαναφορά των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα, είναι ζωτικής σημασίας τα κράτη-μέλη να λάβουν μέτρα για τον περιορισμό των αρνητικών συνεπειών για τους διασυνοριακούς εργαζόμενους και τις κοινότητες».
Το νέο σύστημα ψηφιακών ελέγχων στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ, καθώς και η επικείμενη έναρξη ισχύος του νέου Συμφώνου Ασύλου, θα μειώσουν την ανάγκη για εσωτερικούς ελέγχους, εκτιμά η Επιτροπή. Υπάρχουν «πιο αποτελεσματικές και αποδοτικές» εναλλακτικές λύσεις, όπως «μη συστηματικοί αστυνομικοί έλεγχοι ή τεχνολογίες βιομετρικής ταυτοποίησης μέσω κινητού και παρακολούθησης οχημάτων».
Επιπλέον, η έναρξη ισχύος του Συμφώνου Ασύλου θα «ενισχύσει σημαντικά τις διαρθρωτικές συνθήκες που είναι απαραίτητες για τη σταδιακή άρση των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα».
Αυστηρότερες πολιτικές στα εξωτερικά σύνορα
Υπό αυτές τις συνθήκες, τα κράτη-μέλη είναι σε θέση να εργαστούν για τη σταδιακή κατάργηση των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα, δήλωσε ο Επίτροπος Εσωτερικών Υποθέσεων της ΕΕ, Μάγκνους Μπρούνερ.
Στόχος της Συμφωνίας Σένγκεν είναι να διασφαλίσει την όσο το δυνατόν πιο ελεύθερη κυκλοφορία ανθρώπων και αγαθών εντός του Χώρου Σένγκεν. Σύμφωνα με τον Κώδικα Σένγκεν, ένα κράτος μέλος μπορεί να διεξάγει συνοριακούς ελέγχους μόνο σε περίπτωση «εξαιρετικών περιστάσεων» και μόνο «προσωρινά» και ως «έσχατη λύση». Παρ’ όλα αυτά, η Γερμανία διεξάγει συνεχείς συνοριακούς ελέγχους από το 2015 και με ιδιαίτερη ένταση από το 2024 και μετά. Ο Γερμανός υπουργός Εσωτερικών Αλεξάντερ Ντόμπριντ (CSU) ανακοίνωσε πρόσφατα την παράταση των ελέγχων μέχρι τουλάχιστον τον Σεπτέμβριο του 2026, οι οποίοι αρχικά είχαν χαρακτήρα προσωρινού μέτρου. Η αιτιολόγηση που δίνεται για αυτό το «έκτακτο μέτρο» είναι η αντιμετώπιση της παράτυπης μετανάστευσης.
Μειώνονται σταθερά οι αριθμοί
Ωστόσο, οι αριθμοί των αφίξεων ήδη μειώνονται. Σημειώνεται επίσης ότι το Διοικητικό Δικαστήριο του Κόμπλεντς κήρυξε πρόσφατα παράνομους τους εσωτερικούς συνοριακούς ελέγχους στα σύνορα Λουξεμβούργου-Γερμανίας. Επιπλέον, η ΕΕ υιοθέτησε έναν νέο κανονισμό επιστροφής, ο οποίος κατ’ αρχήν επιτρέπει στις χώρες της ΕΕ να μεταφέρουν άτομα χωρίς άδεια παραμονής σε κέντρα απέλασης σε τρίτες χώρες. Αυτό το καλοκαίρι, θα τεθούν σε ισχύ και οι αυστηρότεροι κανόνες ασύλου που συμφωνήθηκαν για το 2024, επιτρέποντας τις διαδικασίες ασύλου στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ και τις επιταχυνόμενες απελάσεις.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προσθέτει ότι θα συμβουλευτεί όλα τα εμπλεκόμενα κράτη-μέλη σχετικά με τον καλύτερο τρόπο εφαρμογής των γνωμοδοτήσεων και θα συνεχίσει να συνεργάζεται με τα κράτη-μέλη για να διασφαλίσει ότι οι προσωρινοί έλεγχοι στα εσωτερικά σύνορα δεν επηρεάζουν τη μακροπρόθεσμη λειτουργία της ελεύθερης κυκλοφορίας.
Πηγές: Die Zeit, Spiegel, Ευρωπαϊκή Επιτροπή
