Της Αναστασίας Βαμβακά
Κέντρο διαχείρισης της παγκόσμιας ναυτιλίας αποτέλεσε ο Πειραιάς το 2022 σύμφωνα με την πρόσφατη έρευνα των Μάνου Χαρίτου και Γιάννη Θεοδωρόπουλου, με την επιστημονική συμβολή του Καθ. Γιάννη Θεοτοκά όπου μελέτησαν τα βασικά χαρακτηριστικά του στόλου των ναυτιλιακών επιχειρήσεων. Σύμφωνα με την έρευνα περίπου το 40% των διαχειριστριών εταιρειών βρίσκονται εγκατεστημένες στον Πειραιά, ενώ σχεδόν τρεις στις τέσσερις εταιρείας διαχειρίζονται είτε αποκλειστικά bulk carriers είτε αποκλειστικά δεξαμενόπλοια.
Η ανάλυση των πρόσφατων στοιχείων σχετικά με το μέγεθος και τα βασικά χαρακτηριστικά του στόλου των ναυτιλιακών επιχειρήσεων που βρίσκονται στον Πειραιά επιβεβαιώνει ότι ο Πειραιάς και το 2022 αποτέλεσε σημαντικό διαχειριστικό κέντρο της παγκόσμιας ναυτιλίας και κύριο επιχειρηματικό hub του ελληνόκτητου στόλου.
Στο πλαίσιο αυτό, η ερευνητική ομάδα των Ναυτικών Χρονικών των Μάνου Χαρίτου και Γιάννη Θεοδωρόπουλου, με την επιστημονική συμβολή του Καθ. Γιάννη Θεοτοκά (Τμήμα Ναυτιλιακών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς), εκπόνησε έρευνα με στόχο τη σκιαγράφηση του προφίλ των διαχειριστριών εταιρειών με παραρτήματα στον Πειραιά και την Αθήνα.
Οι 563 εταιρείες που εξετάζονται στην ανάλυση διαχειρίζονται στόλο 5.191 πλοίων (χωρητικότητας μεγαλύτερης των 1.000 gt). Από τις βασικά στοιχεία που προέκυψαν είναι ότι περισσότερες από τις μισές εταιρείες (57% – 322 εταιρείες) είναι μικρού μεγέθους, ένα σημαντικό ποσοστό (28% – 155 εταιρείες) είναι μεσαίου μεγέθους, ενώ οι μεγάλες εταιρείες φτάνουν τις 86 και αποτελούν το 15% του συνόλου. Οι μελετητές αναφέρουν ως μικρές εταιρείες όσες έχουν στόλο έως πέντε πλοία, μεσαίες εταιρείες όσες ο στόλος τους είναι από έξι έως δεκαπέντε πλοία και τέλος εκτιμούν ως μεγάλες εταιρείες όσες διαχειρίζονται από δεκαέξι πλοίων και άνω.
Υπάρχουν 16 εταιρείες στον Πειραιά/ Αθήνα που διαχειρίζονται η κάθε μία τουλάχιστον 50 πλοία. Αθροιστικά, αυτές οι εταιρείες διαχειρίζονται στόλο 1.103 πλοίων, συνολικής χωρητικότητας 125,1 εκατ. dwt. Συνεπώς, οι 16 αυτές εταιρείες διαχειρίζονται το 21,2% του στόλου του Πειραιά/Αθήνας σε αριθμό πλοίων (1.103 από τα 5.191 πλοία) και το 28,4% σε όρους χωρητικότητας (125,1 εκατ. dwt από τα 441,1 εκατ. dwt)
Τρεις στις τέσσερις εταιρείες (75%) διαχειρίζονται στόλους με έναν τύπο πλοίου, είτε αμιγώς bulk carriers είτε αμιγώς δεξαμενόπλοια. Αποκλειστικά bulk carriers διαχειρίζονται 289 εταιρείες (51%), ενώ αποκλειστικά δεξαμενόπλοια διαχειρίζονται 137 εταιρείες (24%). Το ποσοστό των εταιρειών που διαχειρίζονται αποκλειστικά containerships ή υγραεριοφόρα είναι σαφώς μικρότερο. Δέκα εταιρείες διαχειρίζονται αποκλειστικά containerships, οκτώ εταιρείες αποκλειστικά LNG carriers και επτά εταιρείες αποκλειστικά LPG carriers. Παράλληλα, ένα σημαντικό μέρος των εταιρειών (15% – 83 εταιρείες) διαχειρίζονται διαφοροποιημένους στόλους και, συνεπώς, δραστηριοποιούνται σε πολλαπλές αγορές. Σημειώνεται ότι 29 εταιρείες διαχειρίζονται αποκλειστικά πλοία άλλου τύπου.
Οι 222 από τις 563 επιχειρήσεις (39%) είναι επιχειρήσεις που λειτουργούν από το μεγάλο λιμάνι της χώρας, στοιχείο που καταδεικνύει τον πρωταγωνιστικό του ρόλο για τις δραστηριότητες των ναυτιλιακών εταιρειών της ευρύτερης περιοχής. Στην εκτίμηση της επιρροής του Πειραιά θα πρέπει κανείς να λάβει υπόψη ότι το μεγαλύτερο ποσοστό των επιχειρήσεων που χαρακτηρίζονται και ως “παραναυτιλιακές”, οι οποίες παρέχουν τις υπηρεσίες τους και υποστηρίζουν τις ναυτιλιακές επιχειρήσεις, είναι επίσης εγκατεστημένες στον Πειραιά. Τη δεύτερη μεγαλύτερη ομάδα αποτελούν οι 130 (23%) επιχειρήσεις που λειτουργούν στα Νότια Προάστια. Στον Άξονα Κηφισίας και στα Βόρεια Προάστια υπάρχουν αθροιστικά 124 εταιρείες (22% του συνόλου), ενώ στον Άξονα Συγγρού και στο Κέντρο της Αθήνας αθροιστικά 67 εταιρείες (12% του συνόλου).
