Περισσότερα από 2.100 άτομα, μεταξύ των οποίων παιδιά, γυναίκες και άτομα με αναπηρία, φέρονται να έπεσαν θύματα άτυπων αναγκαστικών επιστροφών (push backs) κατά τη διάρκεια του 2022. Τα στοιχεία προκύπτουν από την ετήσια έκθεση για το 2022 του μηχανισμού καταγραφής περιστατικών άτυπων αναγκαστικών επιστροφών που λειτουργεί από την Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ).
Έχουν καταγραφεί μαρτυρίες για 50 περιστατικά τα οποία, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς των φερόμενων θυμάτων, συνέβησαν από τον Απρίλιο του 2020 μέχρι και τον Οκτώβριο του 2022. Σύμφωνα πάντα με τις μαρτυρίες, στα συγκεκριμένα περιστατικά ενεπλάκησαν τουλάχιστον 2.157 θύματα (214 γυναίκες και 205 παιδιά, καθώς και 103 άτομα με αναπηρία). Ανάμεσα στα φερόμενα θύματα μάλιστα υπάρχουν πέντε άνθρωποι οι οποίοι είχαν αναγνωριστεί στην Ελλάδα ως πρόσφυγες και πέντε οι οποίοι είχαν καταθέσει αίτημα ασύλου στις ελληνικές αρχές και το αίτημά τους εκκρεμούσε.
Οι περισσότεροι προέρχονται από χώρες καταγωγής που έχουν υψηλά ποσοστά αναγνώρισης προσφύγων όπως Συρία, Παλαιστίνη, Τουρκία, Αφγανιστάν, Ιράκ, Ιράν, Σομαλία, Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό. Όπως ανέφεραν, είναι άνθρωποι που είχαν πρόθεση να καταθέσουν αίτημα ασύλου, ωστόσο δεν καταγράφηκαν ποτέ από τις ελληνικές αρχές και απομακρύνθηκαν παράνομα και αναγκαστικά στην Τουρκία. Στην πλειονότητα των μαρτυριών αναφέρεται ότι τα φερόμενα θύματα βρίσκονταν πολύ κοντά στα σύνορα της Ελλάδας, είτε στη θάλασσα είτε στη στεριά. Κάποια περιστατικά παράνομων επιστροφών αναφέρθηκε ότι έλαβαν χώρα ενώ τα φερόμενα θύμα βρίσκονταν στην ενδοχώρα όπου και εντοπίστηκαν από τις Αρχές.
Σύμφωνα πάντα με τις μαρτυρίες, συνήθως εντοπίζονται από μια ομάδα ενστόλων ή και ατόμων με πολιτικά ρούχα, στη συνέχεια οδηγούνται σε δομή και από εκεί μεταφέρονται στο σημείο όπου απομακρύνονται από τη χώρα. Η αναφορά σε ανθρώπους με πολιτικά γεννά υποψίες, όπως αναφέρεται στην έκθεση, για δραστηριοποίηση ομάδων πολιτών που δεν έχουν νόμιμη εξουσία δράσης.
