Κυνήγι προσφορών, αγορά λιγότερων και χαμηλότερης ποιότητας προϊόντων, αναβολή αγορών που θεωρούνται όχι πρώτης ανάγκης, περιορισμός των δαπανών για διασκέδαση εκτός σπιτιού, αυξημένη χρήση πιστωτικών καρτών, αλλά και των νέων μοντέλων πληρωμής σε δόσεις. Αυτά είναι τα μέτρα που λαμβάνουν οι καταναλωτές τον τελευταίο χρόνο, προκειμένου να αντιμετωπίσουν την απώλεια της αγοραστικής τους δύναμης λόγω ακρίβειας, απώλεια που κυμαίνεται από 9% για τα μεσαία εισοδήματα και φτάνει ακόμη και το 40% για τα πλέον ευάλωτα νοικοκυριά, τα νοικοκυριά με μηνιαίο εισόδημα χαμηλότερο των 750 ευρώ.
Πρώτα «θύματα» των περικοπών, βεβαίως, όπως συνέβη και κατά τη δεκαετή οικονομική κρίση, είναι οι δαπάνες για διαρκή καταναλωτικά αγαθά, είτε μικρές, όπως για είδη ένδυσης – υπόδησης, είτε μείζονες, όπως για την αγορά ενός αυτοκινήτου. Δεν είναι τυχαίο ότι ο τζίρος στον κλάδο ένδυσης – υπόδησης σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής υποχώρησε τον Σεπτέμβριο κατά 4,4% με τη μείωση του όγκου πωλήσεων να είναι ακόμη μεγαλύτερη σε ετήσια βάση (7,2%), παρά το γεγονός ότι φέτος δεν ισχύουν περιοριστικά μέτρα για την είσοδο στα φυσικά καταστήματα, όπως υπήρχαν τα δύο προηγούμενα χρόνια.
Σύμφωνα δε με την έρευνα καταναλωτικής εμπιστοσύνης που διενεργεί το Ιδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), το 55% των καταναλωτών δηλώνει ότι θα προβεί σε λιγότερες δαπάνες το προσεχές διάστημα για μείζονες αγορές.
Οι περικοπές, όμως, σε δαπάνες και οι εκπτώσεις σε ποιότητα περνούν και στα τρόφιμα, με τους καταναλωτές να αγοράζουν λιγότερα και φθηνότερα προϊόντα. Συνολικά το δεκάμηνο Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2022 ο όγκος πωλήσεων έχει υποχωρήσει κατά 1,3% σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2021, ενώ στις επιμέρους κατηγορίες προϊόντων παρατηρείται πολύ μεγαλύτερη μείωση του όγκου πωλήσεων.
Οι καταναλωτές αγοράζουν λιγότερα προϊόντα είτε πρόκειται για αλκοολούχα ποτά (μείωση όγκου πωλήσεων κατά 5,1%) είτε για γάλα και γιαούρτι (μείωση του όγκου πωλήσεων στα γαλακτοκομικά 4,6%), ενώ ακόμη μεγαλύτερη, 6,2%, είναι η μείωση του όγκου πωλήσεων σε απορρυπαντικά και καθαριστικά.
