Οι Ηνωμένες Πολιτείες εμφανίζονται έτοιμες να δώσουν το «πράσινο φως» για την πώληση δεκάδων κινητήρων αεροσκαφών στην Τουρκία, σε μια συμφωνία που εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 700 εκατομμύρια δολάρια. Σύμφωνα με πληροφορίες του Reuters, η κίνηση αναμένεται να ενισχύσει το φιλόδοξο πρόγραμμα ανάπτυξης του τουρκικού μαχητικού αεροσκάφους Kaan, ενώ ταυτόχρονα αποτελεί μια σημαντική πολιτική χειρονομία της Ουάσιγκτον προς την Άγκυρα ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στις 7 και 8 Ιουλίου.
Τι προβλέπει η συμφωνία για το Kaan;
Οι κινητήρες κατασκευάζονται από την General Electric και προορίζονται να εξοπλίσουν το Kaan, το πρώτο εγχώριας σχεδίασης μαχητικό αεροσκάφος πέμπτης γενιάς της Τουρκίας.
Το πρόγραμμα ξεκίνησε το 2016 και αποτελεί βασικό πυλώνα της στρατηγικής της Άγκυρας για μεγαλύτερη αμυντική αυτονομία και περιορισμό της εξάρτησης από ξένους προμηθευτές οπλικών συστημάτων.
Σύμφωνα με μία από τις πηγές που επικαλείται το Reuters, η συνολική αξία του πακέτου αναμένεται να ξεπεράσει τα 700 εκατομμύρια δολάρια, καθιστώντας τη συμφωνία μία από τις σημαντικότερες αμυντικές συναλλαγές μεταξύ των δύο χωρών τα τελευταία χρόνια.
Γιατί η απόφαση θεωρείται σημαντική;
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι αμερικανοτουρκικές σχέσεις προσπαθούν να αφήσουν πίσω τους μια μακρά περίοδο εντάσεων.
Η μεγαλύτερη κρίση προκλήθηκε μετά την απόφαση της Τουρκίας να προμηθευτεί τα ρωσικά αντιαεροπορικά συστήματα S-400, γεγονός που οδήγησε τις Ηνωμένες Πολιτείες να αποκλείσουν την Άγκυρα από το πρόγραμμα των μαχητικών F-35 Lightning II και να επιβάλουν κυρώσεις.
Η νέα συμφωνία θεωρείται ένδειξη ότι η κυβέρνηση του προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump επιδιώκει την περαιτέρω αποκατάσταση των σχέσεων με τον Τούρκο πρόεδρο Recep Tayyip Erdoğan.
Ποιες αντιδράσεις υπάρχουν στο Κογκρέσο;
Παρά τη βούληση της αμερικανικής κυβέρνησης να προχωρήσει τη συμφωνία, δεν λείπουν οι αντιδράσεις στο Κογκρέσο.
Ο Δημοκρατικός βουλευτής Gregory Meeks, κορυφαίο στέλεχος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων, είχε εκφράσει ενστάσεις κατά τη διάρκεια της άτυπης διαδικασίας εξέτασης του πακέτου.
Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, οι αντιρρήσεις αυτές δεν αναμένεται να ανακόψουν την πορεία της συμφωνίας, η οποία εκτιμάται ότι θα οριστικοποιηθεί μέσα στις επόμενες ημέρες πριν αποσταλεί η επίσημη κοινοποίηση στο Κογκρέσο από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
Πώς συνδέεται η συμφωνία με τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ;
Η χρονική συγκυρία δεν θεωρείται τυχαία. Η Τουρκία θα φιλοξενήσει τη Σύνοδο Κορυφής του NATO στις 7 και 8 Ιουλίου, σε μια περίοδο όπου η Συμμαχία βρίσκεται αντιμέτωπη με σημαντικές προκλήσεις.
Στην ατζέντα των ηγετών αναμένεται να κυριαρχήσουν οι συζητήσεις για την αύξηση των αμυντικών δαπανών, τη συνεισφορά των κρατών-μελών στις κοινές επιχειρήσεις ασφαλείας και τη διαχείριση των γεωπολιτικών εντάσεων που έχουν προκύψει μετά την κλιμάκωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η έγκριση της πώλησης κινητήρων για το Kaan ερμηνεύεται από πολλούς αναλυτές ως μια προσπάθεια της Ουάσιγκτον να ενισχύσει τη συνεργασία με έναν από τους σημαντικότερους συμμάχους της στη νοτιοανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ.
Δημήτρης Καΐμάς
