Σε τεράστια σπαζοκεφαλιά εξελίσσεται η αντίδραση του Ταγίπ Ερντογάν στις έρευνες με νέα NAVTEX στην περιοχή ερευνών της ExxonMobil στο Οικόπεδο «Νοτιοδυτικά της Κρήτης», ενώ οι τελευταίες εξελίξεις καθιστούν αναγκαία και την ανάληψη πρωτοβουλιών στις σχέσεις Αθήνας – Τρίπολης, αφού η Λιβύη είναι κομβικής συμμαχίας…
Είναι μαθηματικά βέβαιο ότι η αρχική πρώτη αντίδραση της Τουρκίας έναντι των ερευνών στα νότια της Κρήτης θα έρθει μέσω του γεωτρύπανου «Αμπντουλχαμίντ Χαν». Αυτό θα είναι το επόμενο βήμα για την κλιμάκωση της έντασης φαίνεται να ετοιμάζει η Άγκυρα χωρίς να διευκρινίζεται σε ποια περιοχή θα κινηθεί το τέταρτο πλωτό γεωτρύπανο. Με βάση το γεγονός ότι δεδηλωμένος στόχος της Τουρκίας είναι να γίνουν έρευνες και γεωτρήσεις σε ολόκληρο το εύρος της «Γαλάζιας Πατρίδας» όλα τα ενδεχόμενα για το μέγεθος της πρόκλησης είναι ανοιχτά χωρίς να μπορεί κανείς να αποκλείσει ότι το Αμπντούλχαμίντ Χαν, ενδεχομένως να επιχειρήσει να κινηθεί εκεί που έκανε παράνομες έρευνες το «ORUC REIS».
Τα τρία σενάρια
Αρκετοί αναλυτές εκτιμούν ότι τα βασικά σενάρια εξόδου του τουρκικού γεωτρύπανου στην Ανατολική Μεσόγειο με βάση τα συμφέροντα της Τουρκίας είναι τρία: Το πρώτο σενάριο αφορά στην κυπριακή ΑΟΖ, είτε κομμάτι της Βόρειας Κύπρου, είτε τη θαλάσσια περιοχή της κατεχόμενης Καρπασίας, καθώς εκεί οι Τούρκοι θεωρούν ότι έχουν δικαιώματα. Το δεύτερο σενάριο είναι, σε μια πολύ προκλητική κίνηση μεγάλου ρίσκου, οι Τούρκοι να στείλουν το τέταρτο γεωτρύπανο μεταξύ Ρόδου και Καρπάθου, ακολουθώντας την ίδια διαδρομή που είχε κάνει το Οruc Reis το καλοκαίρι του 2020. Το τρίτο σενάριο που θα πυροδοτήσει κι άλλο την ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο, είναι ο Τούρκος πρόεδρος να στείλει το γεωτρύπανο στη περιοχή του παράνομου τουρκολυβικού μνημονίου, μετά και τη δεύτερη συμφωνία που υπογράφηκε με την προσωρινή κυβέρνηση της Λιβύης για έρευνα και εξόρυξη υδρογονανθράκων.
Αξίζει να σημειώσουμε ότι εδώ και χρόνια η Τουρκία έχει δημιουργήσει το σχέδιο των δυόμιση πολέμων. Αυτό σημαίνει ότι είναι σε θέση να πολεμά ταυτόχρονα σε δύο μέτωπα και σε ένα τρίτο, μισό μέτωπο στο εσωτερικό της με τους Κούρδους. Συρία, Βόρειο Ιράκ και Αιγαίο είναι τα τρία ανοικτά μέτωπα του Ερντογάν και βεβαίως εδώ πρέπει να προστεθεί και ένα τέταρτο μέτωπο που ανοίγει και δεν είναι άλλο από αυτό της Λιβύης. Ψύχραιμοι παρατηρητές θεωρούν ότι ο κ. Ερντογάν έχει συνδέσει τόσο πολύ το πολιτικό του μέλλον με τις εξωτερικές πολεμικές περιπέτειες της Τουρκίας που δεν έχει άλλο δρόμο από το να συνεχίσει να πιέζει τις Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις για περισσότερα αποτελέσματα με αντίκτυπο στο εσωτερικό. Ως τώρα αυτή η τακτική δεν έχει προσφέρει τα αναμενόμενα. Αντιθέτως, ο κ. Ερντογάν χάνει σε επιρροή και αν κρατά σε υψηλά ποσοστά, αυτό οφείλεται στην – προς το παρόν – έλλειψη αντιπάλου δέους.
Σημείο κλειδί για τις εξελίξεις θα είναι βεβαίως η Λιβύη, αφού η μεταβατική κυβέρνηση Ντμπεϊμπά μπορεί να ναρκοθετήσει για πολλά χρόνια το πεδίο, με νέες τουρκολιβυκές συμφωνίες παραχώρησης στην Άγκυρα θαλάσσιων «οικοπέδων» νοτίως της Κρήτης, στη δυνητική ΑΟΖ της Ελλάδας. Το διπλωματικό επεισόδιο κατά την επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών Ν. Δένδια ήρθε απλώς να επιβεβαιώσει την πλήρη ταύτιση του πρωθυπουργού της Λιβύης με την κυβέρνηση Ερντογάν, που δείχνει να επείγεται για την πρόκληση τετελεσμένων στην περιοχή. Για την Ελλάδα, το καλύτερο θα ήταν να μείνουν τα πράγματα ως έχουν μέχρι τις εκλογές στη Λιβύη (άγνωστο πότε θα γίνουν) και αμέσως μετά τα ξεκινήσουν οι διπλωματικές διαδικασίες με τη νέα κυβέρνηση για την οριοθέτηση ΑΟΖ και την ακύρωση των παράνομων τουρκολιβυκών μνημονίων. Κάτι τέτοιο βέβαια δεν έχει πολλές πιθανότητες να συμβεί. Η Άγκυρα πιέζει τις καταστάσεις κινούμενη στην παροιμία: Στη βράση κολλάει το σίδερο…
