Του Λεωνίδα Στεργίου
Οι λέξεις ενός κεντρικού τραπεζίτη είναι πάντα μετρημένες και καμία δεν χρησιμοποιείται τυχαία. Η επικεφαλής της ΕΚΤ, κυρία Κριστίν Λαγκάρντ, στη χθεσινή της ομιλία στο 31ο Ευρωπαϊκό Συνέδριο, παρουσίασε σειρά στοιχείων που δείχνουν αποκλιμάκωση του πληθωρισμού το 2022, σημειώνοντας ότι μια αύξηση των επιτοκίων νωρίτερα από ό,τι πρέπει θα ήταν καταστροφική. Μάλιστα, είπε, ότι ούτε το 2022 βλέπει αύξηση επιτοκίων. Όμως, προανήγγειλε το τέλος της εποχής των χαμηλών επιτοκίων.
Σύμφωνα με την ομιλία της κυρίας Λαγκάρντ, η νέα στρατηγική της ΕΚΤ λέει όταν μια οικονομία εξέρχεται από μια περίοδο πολύ χαμηλού πληθωρισμού, όπου τα επιτόκια βρίσκονται σε χαμηλότερο σημείο, η νομισματική πολιτική θα πρέπει να επιδείξει υπομονή και επιμονή. Αυτό διότι πάρει χρόνο για μερικές πληθωριστικές τάσεις να γίνουν διαχειρίσιμες, οπότε, η άμεση αντίδραση θα διαταράξει αυτή τη διαδικασία με άμεσο θύμα την ανάπτυξη.
Μεσοπρόθεσμα, τα στοιχεία δείχνουν ότι ο πληθωρισμός θα πέσει το 2022 κάτω του 2% λόγω των ακόλουθων λόγων:
Τιμές ενέργειας. Τα προθεσμιακά συμβόλαια στις τιμές ενέργειες (πετρέλαιο, ηλεκτρική ενέργεια) δείχνουν πτώση τους επόμενους μήνες. Εξάλλου, οι τιμές έχουν πέσει κατά 21% από το ρεκόρ του Οκτωβρίου 2021. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε η κυρία Λαγκάρντ, οι τιμές ενέργειας αυξήθηκαν περισσότερο από 23% φέτος, συμμετέχοντας με 2,2 μονάδες στον πληθωρισμό του Οκτωβρίου που ανήλθε σε 4,1%. Δηλαδή, πάνω από μισό του πληθωρισμού οφείλονταν στις τιμές ενέργειας που τώρα δείχνουν αποκλιμάκωση. Ωστόσο, ο κίνδυνος στις τιμές ενέργειας παραμένει, σύμφωνα με την ΕΚΤ, λόγω του φυσικού αερίου, το οποίο αποτελεί το μεταβατικό καύσιμο της ενεργειακής μετάβασης της Ευρώπης. Εκεί η ζήτηση μπορεί να φέρει αύξηση των τιμών.
Τα προβλήματα με τις ελλείψεις και την εφοδιαστική αλυσίδα εξομαλύνονται, χωρίς να παρατηρούνται πληθωριστικές πιέσεις από μισθολογικές αυξήσεις που θα περάσουν στις τιμές παραγωγού.
Base effect. Οι επιπτώσεις από τα lockdown στην επανεκκίνηση (base effect, επαναφορά φόρων κλπ) προσέθεσαν 0,3 ποσοστιαίες μονάδες στον πληθωρισμό της Ευρωζώνης το 2021. Σε αυτές περιλαμβάνεται η επαναφορά συντελεστών ΦΠΑ, όπου στη Γερμανία αύξησαν τον πληθωρισμό κατά 1,2 ποσοστιαίες μονάδες φέτος. Όμως, καθώς ο πληθωρισμός υπολογίζεται σε ετήσια βάση, οι επιδράσεις αυτές δεν θα υπάρχουν το 2022.
Απασχόληση. Στην αγορά εργασίας παρατηρείται αύξηση της απασχόλησης σε θέσεις εργασίας που έρχονται σε επαφή με τον πελάτη, αν και παραμένει χαμηλότερα κατά περίπου μισό εκατ. εργαζόμενους, σε σχέση με τα προ-πανδημίας επίπεδα. Ενθαρρυντικό, όμως, είναι ότι απογοητευμένοι άνεργοι αναζητούν σήμερα εργασία, κάτι το οποίο θα ενισχύσει τα νοικοκυριά και θα επιφέρει ομαλότερη ισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης και στους μισθούς.
Στην πλευρά της προσφοράς παρατηρείται σταδιακή εξομάλυνση των ανισορροπιών.
